COVID 19: Current Treatment Approaches and Evaluation of Their Toxicities
Ünzile Sur, Belma KOÇER GÜMÜŞEL · Journal of Literature Pharmacy Sciences · 2021
Dünya Sağlık Örgütü (DSÖ) tarafından 11 Mart 2020 tarihinde pandemi ilan edilmesini takiben yapılan araştırmalara karşın hâlen onaylanmış bir tedavisi bulunamamış olan koronavirüs hastalığı-2019 [coronavirus disease-2019 (COVID-19)], dünya çapında yayılmaya ve hastalığa bağlı ölüm vakaları artmaya devam etmektedir. Bu derleme çalışmasının yazıldığı tarih olan 26 Ağustos 2020 itibarıyla dünya çapında toplam 23.918.447 kişinin COVID-19 pozitif olduğu ve 819.945 kişinin öldüğü belirlenmiştir. Henüz hastalık etkeni şiddetli akut solunum sendromu-koronavirüs-2'ye karşı tedavide kullanılabilecek bilinen bir molekül bulunmadığından, başka viral hastalıkların tedavisinde kullanılan, etkinliği ve güvenliliği onaylanmış yöntemler ile ilgili birçok klinik araştırma devam etmektedir. Ayrıca birçok ülke eş zamanlı olarak olası aşı seçenekleri ile ilgili preklinik ve klinik araştırmaları sürdürmektedir. Ancak hastalığın yayılma hızı ve enfekte olduktan sonra özellikle riskli gruplarda çok kısa sürede morbiditenin gerçekleşmesi, yüksek dozlarda veya kombinasyonlar şeklinde tedavi uygulanmasını gerektirmekte, bu da advers etki görülme riskini artırmaktadır. Hastalığın keşfinden günümüze kadar gelen birçok tedavi seçeneği, hastalarda meydana gelen ciddi toksisite sebebiyle tedavi protokollerinden kaldırılmıştır. Bu derleme çalışmasının amacı, DSÖ'nün önerdiği ve sahada sıklıkla tercih edilen tedavi yöntemlerinin kullanım şekilleri ve olası toksisiteleri ile ilgili bir literatür özeti yapmaktır. Çalışmaya dâhil edilen etken madde ve diğer muhtemel tedavi yöntemleri, DSÖ'nün yürüttüğü 'Solidarity Trial' isimli kapsamlı ve uluslararası klinik araştırmaya dâhil edilen ayrıca doktorlar, eczacılar ve bilim insanları tarafından en çok tartışılanlar arasından seçilmiştir.