A Relational Recommender System Based on Domain Ontology
Hikmet Kapusuzoğlu, Şule Gündüz Öğüdücü · 2011
İnternet üzerinden alışverişin yaygınlaşmasıyla, elektronik ticaret Web sitelerinde ürün önerme daha önemli bir hale gelmiştir. Ürün önerme sistemleri, kullanıcıların Web sitesine ait sayfalarda dolaşırken bıraktığı bilgileri kullanarak kullanıcılara öneride bulunur. Ürün önerme sistemlerinin amacı kullanıcılarının karar vermelerini kolaylaştırmak ve ilgilendikleri ürünlere hızlı ve kolayca ulaşmalarını sağlamaktır. İşbirlikçi filtreleme ve içerik tabanlı filtreleme yöntemleri, ürün önerme sistemlerinde elektronik ticaret Web siteleri için en yaygın kullanılan yöntemlerdir. İşbirlikçi filtreleme kullanıcı tercihlerinin benzerliğine, içerik temelli filtreleme ürünlerin benzerliğine dayalı olarak ürün öneren sistemlerdir. İşbirlikçi filtrelemede benzer özellikler gösteren kullanıcılar gruplanırken, içerik temelli filtrelemede benzer özellikler gösteren ürünler gruplanır. Öneri aşamasında işbirlikçi filtrelemede kullanıcı profilinin en yakın olduğu grup; içerik temelli filtrelemede ise kullanıcının ziyaret ettiği ürünlere en yakın olan grup belirlenerek bu grup içerisinden öneride bulunulur. Ancak bu yöntemler soğuk başlangıç, eleman seyrekliği ve karmaşık ürünlerin önerimindeki yetersizlik problemleri ile karşı karşıyadır. Örneğin, sisteme yeni katılan bir ürün veya kullanıcı, bir gruba dahil olmadığı için öneride bulunulamaz veya ürünlerin az bir kısmının kullanıcılar tarafından beğenilmesi durumunda hep aynı ürünün önerilme riski bulunmaktadır. Ayrıca bu yöntemler ürünlerin derin anlamsal ilişkilerini yakalayamadığından karmaşık ürünlerin öneriminde yetersizdir. Etkili ve doğru bir öneride bulunmak için son çalışmalar, etki alanı ontolojisini de önerme işlemine dahil ederek verinin anlamsal özelliklerinden yararlanmayı hedeflemektedir. Bu çalışmalarda etki alanı ontolojisi sadece öneride bulunulacak ürünün çeşit ve niteliklerini kapsamaktadır ve ürünün ilişkisel özellikleri göz ardı edilmektedir. Aslında öneride bulunulacak ürünün ilişkide olduğu diğer kavramların ontolojisinin de öneri sistemine dahil edilmesi gerekmektedir. Bu çalışmada ilişkisel verinin etki alanı ontolojisi kullanılarak öneri sistemine dahil edilmesine odaklanılmış ve gerçeklenmesi kolay bir altyapı geliştirilmiştir. Bu altyapı kullanılarak kullanıcılara kitap önerisinde bulunan bir çalışma gerçeklenmiştir. Önerilen altyapının performansı, bir internet kitap mağazasına ait veriler üzerinde değerlendirilmiş ve sonuçlar önerilen altyapının ilişkisel verilerde etkin bir şekilde kullanılabileceğini göstermiştir.